1-تحسین و پاداش: بهترین پاداش برای کودکان تعریف، تمجید، تحسین و محبت شماست. استفاده از اسباب بازی و خوراکی های متنوع برای پاداش به کودکان الزامی نیست. شاید استفاده از تابلوی ساده ی که در آن ها رفتار خوب فرزندتان را با یک ستاره پاداش دهید، موثرترین تمجید از وی باشد.

2-ثبات قدم و استمرار: وقتی مقرارتی را برای برقراری آرامش در خانه و یا پایان دادن به گریه ی فرزندانشان، قوانین را نقض میکنند اما اگر قاعده ای را تعیین کردید، هیچکس –پرستار بچه، همسراتان و حتی خود شما-نباید آن را نقض کند و همگی باید آن را محترم بشمارید. قانون وقتی قانون است که همه آن را رعایت کنند و در برابر آن مطیع باشند. اگر در جامعه امروزین ما رعایت قانون نهادینه نشده به این علت است که والدین قواعد مناسبی تعیین نکرده اند و آن ها زیر پا گذاشته اند.

3- برقراری روال معین: نظم و روال مشخصی را در خانه برقرار کنید. مهمترین اصل در برقراری و روال معین در زندگی؛ تعیین وقت دقیق خوابیدن، بیدار شدن و غذا خوردن است. وقتی روال مشخصی را در زندگی کردید، فقط در موارد خاص مانند زمان سفر یا بیماری می توانید کمی انعطاف به خرج دهید. 

تربیت صحیح فقط با وجود نظم امکان پذیر است اما این فقط فرزند شما نیست که باید نظم را رعایت نماید بلکه تمام اعضای خانواده باید منظم باشند تا کودک منظم زندگی کند و امکان تربیتش فراهم شود.تعیین روال مشخص، چهارچوب برنامه خانواده است و باید آن را حفظ کرد اما افراط نکنید و عاقلانه انعطاف به خرج دهید چرا که بی شک خانه پادگان نیست.

4-حد و حدود و خط قرمزها: کودکان باید به طور کامل با حد و حدود و خط قرمزها آشنا باشند و بوضوح بدانند چه کارهایی پذیرفته و کدام یک غیر قابل قبول هستند. با تعیین حد و حدود برای فرزندتان مشخص می کنید، از وی چه انتظاری دارید و محدوده آزادی عمل او تا کجاست.

5-نظم: حفظ حد و حدود و خط قرمزها با رعایت نظم امکان پذیر میشود و نظم یعنی نظارتی قاطعانه و عادلانه. برای برقراری نظم راه های متفاوتی مانند قاطعیت در صحبت کردن یا هشداری ساده با حرکت انگشت سبابه وجود دارد، اما نکته پر اهمیت این است که هرگز نباید نظم را با استفاده از خشونت و تنبیه برقرار کنید.

6-هشدارها: هشدار دو نوع است. در هشدار نوع اول برنامه بعدی روزانه را به اطلاع کودک می رسانید. برای مثال به او اطلاع می دهید که به زودی باید آماده رفتن به رختخواب شود یا اینکه تا چند دقیقه دیگر سفره غذا پهن می شود. در هشدار نوع دوم رفتار نامناسب فرزندتان را به او گوشزد می کنید در واقع به او رصت می دهید تا رفتار خود را تصحیح کند.

7-انتظارها: بهتر است؛  به بچه ها بگویید که چه انتظاری از آن ها دارید و چه رفتاری را می پسندید. برای این منظور، با آنان راجع به خواسته هایتان صحیت کنید اما از ارائه توضیح اضافه، استدلال و پیچیده کردن موضوع پرهیز نموده و فقط نکته اصلی را به ساده ترین شکل ممکن بیان نمایید. به خاطر بسپارید؛ توضیح های خود را متنناسب با سن فرزندانتان بیان کرده و از آن ها سوال کنید، آیا متوجه شده اند که چرا چنین انتظاری از آنها دارید یا خیر، تا اینکه بتدریج نظم مورد نظر شما را بپذیرند.

8-محدودیت ها: خونسرد بوده و بر اعصاب خود مسلط باشید. بدون شک تصمیم نهایی بر عهده شما والدین است. نا فرمانی را نباید با خشم و فریاد پاسخ دهید. همچنین اجازه ندهید، کودکان به سهولت با اعصابتان بازی کنند.

9-مسئولیت پذیری: کودکان در نهایت روزی بزرگ خواهند شد پس از آن ها اجازه رشد بدهید. به آنان امکان دهید، کارهای کوچک را خودشان به تنهایی انجام دهند و موفقیت های هر چند ناچیز به دست آورند تا اعتماد به نفسشان پرورش یابد و مهارت های زندگی و توانایی اجتماعی در آنان تقویت گردد. اما یاد آوری می کنم که انتظارهای شما باید متناسب با سن و توانایی های آنان باشد، در غیر این صورت به جای برنده شدن، بازنده بودن را به فرزند خود می آموزید.

10-آسودگی خیال و آرامش: وقت اختصاصی برای تمام اعضای خانواده-حتی خود شما- از اهمیت فراوانی برخوردار است. علاوه بر آن آگاه باشید که قصه گفتن و در آغوش کشیدن کودک، ترکیبی از تایید کلامی و غیر کلامی است. علاوه بر آن آگاه باشید که قصه گفتن و در آغوش کشیدن کودک، روش های مناسبی برای آرام کردن او به شمار می آید.

به دلیل آنکه توجه، ترکیبی از تایید کلامی است، اعضای خانواده باید از طریق گفتار و رفتار، به یکدیگر اطمینان خاطر بدهند که برای همدیگر مهم و دوست داشتنی هستند و این قانون شامل حال کودکان نمیشود بلکه در مورد شما و همسرتان نیز صادق است.

برگرفته از کتاب مادر کافی

نوشته جی.اُ.فراست

ترجمه دکتر مهبد ابراهیمی

زیر نظر دکتر محمد سهامی